Depolamalı GES nedir, hangi mevzuata dayanır?
Depolamalı GES, güneş santraline batarya eklenerek üretimin bir kısmının sonradan kullanılmasını sağlayan sistemdir. Lisanssız üretim yapan bir tesis için bu imkan, Elektrik Piyasasında Lisanssız Elektrik Üretim Yönetmeliği'nin depolamaya ilişkin hükümleriyle tanımlanıyor. Yönetmeliğin 2 Nisan 2026 tarihli ve 33212 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan değişikliği, lisanssız üretim tesisi sahiplerinin Depolama Faaliyetleri Yönetmeliği kapsamında üretim tesisinin elektriksel gücü kadar bütünleşik depolama ünitesi kurabileceğini söylüyor.
Yani çerçeve bir üst sınırla geliyor: batarya tarafı, santralin elektriksel gücüyle ilişkilendirilmiş. Projenin gerçek ölçüsü ise tüketim profilinden çıkar, mevzuattaki üst sınırdan değil.
Depodan şebekeye verilen enerji ne olur?
Bu, kararı en çok etkileyen madde. Düzenlemeye göre depolama ünitesinden şebekeye enerji verilirse, depodan verilen miktar için ödeme yapılmaz. Depodan verilen miktar belirlenemezse, ihtiyaç fazlası enerjinin tamamı için ödeme yapılmaz. Bu enerji görevli tedarik şirketi tarafından üretilmiş sayılır ve YEKDEM'e bedelsiz katkı olarak değerlendirilir.
Bunun pratik anlamı şu: batarya, şebekeye satış aracı olarak kurgulanmamalı. Bataryanın değeri, enerjiyi kendi tesisinizde kullanmaktan gelir. Ölçüm düzeni de önemli, çünkü depodan çıkan miktarın ayrı belirlenebilmesi gerekir. Bu yüzden sayaç ve ölçüm mimarisi proje aşamasında netleşmelidir.
Saatlik mahsuplaşma bataryayı nasıl etkiler?
Aynı değişiklik mahsuplaşmayı saatlik zaman diliminde net üretim ya da net tüketim değerinin bulunması olarak tanımlıyor. Geçiş döneminde aylık yapılan mahsuplaşma, 1 Mayıs 2026 itibarıyla saatliğe bağlanıyor. Ayrıntıyı saatlik mahsuplaşma ve çatı GES yazımızda ele aldık.
Burada batarya fikri anlam kazanıyor. Saatlik hesapta öğle saatlerindeki fazla üretim, akşam saatlerindeki tüketimle aynı saat diliminde karşılaşmıyor. Üretimin yoğun, tüketimin düşük olduğu saatlerde oluşan fazlayı depolayıp tüketimin yüksek olduğu saatlere kaydırmak, teknik olarak bu uyumsuzluğu azaltır. Ne kadar fayda sağlayacağı ise tamamen tesisin saatlik tüketim verisine bağlıdır.
Depolamalı GES hangi işletmelerde mantıklı olur?
Aşağıdaki işaretler birden fazla varsa batarya konuşmaya değer:
- Tüketim gündüz değil akşam ya da gece yoğunlaşıyor (vardiyalı üretim, soğuk hava deposu, otel, hastane gibi).
- Çatı alanı sınırlı ve üretimin kendi tüketiminize kıyasla belirgin fazlası oluşuyor.
- Şebeke bağlantı kapasitesi dar ve fazla enerjinin şebekeye verilmesi teknik olarak zor.
- Elektrik kesintisinde belirli yüklerin ayakta kalması operasyon için önemli.
- Saatlik tüketim verisi (sayaç profili) elinizde ve gündüz-akşam farkı net görünüyor.
Gündüz yoğun çalışan, tüketimi üretim saatleriyle zaten örtüşen bir fabrikada ise çoğu zaman bataryasız çözüm daha yalın kalır. Sistem boyutlandırması ve saatlik veri okuması için elektrik mühendislik ve proje hizmetimiz kapsamında çalışıyoruz.
Bataryalı sistemde teknik ve belge tarafı neleri değiştirir?
Değişiklik metni, ana ekipman listesine bataryayı da ekliyor. Ekipmanların son beş yıl içinde üretilmiş olması şartı da yazıda geçiyor (bazı tesis türleri bu şarttan muaf). Depolama ünitelerinin kabulünde yüzde 10 tolerans uygulanıyor. Hangi tesis türünün hangi hükme tabi olduğu, projenin başvuru tarihine ve kurgusuna göre değişir; bu yüzden metnin güncel hâli keşif öncesinde birlikte okunmalıdır.
Mevzuat dışında mühendislik konuları var:
- Batarya, inverter ve izleme sisteminin birbiriyle uyumlu çalışması.
- Yangın güvenliği, havalandırma ve yerleşim; batarya odası çatı kadar kritik bir yapıdır.
- Koruma ve topraklama düzeni, yetkili personel tarafından projelendirilip devreye alınmalıdır.
- Mevcut AG-OG hattı ve trafonun yeni yük akışını taşıyıp taşımadığı. Bu kontrol keşif aşamasında yapılır.
Elektrik tesisatı ve batarya bağlantısı can güvenliği işidir; yetkili ve belgeli ekip dışında müdahale edilmemelidir.
Batarya boyutu nasıl düşünülür?
Batarya iki ayrı büyüklükle anlatılır: güç (kW), yani aynı anda ne kadar yük verebileceği, ve kapasite (kWh), yani toplam ne kadar enerji tutabileceği. İkisi birbirinden bağımsız seçilir ve yanlış eşleşme en sık yapılan hatadır. Akşam saatlerinde kısa süreli yüksek talep yaşayan bir tesis güç tarafını, uzun süre düşük yükle çalışan bir tesis kapasite tarafını öne çıkarır.
Boyutlandırmaya başlamadan önce şu sorulara cevap aranır:
- Saatlik tüketim profili hangi saatlerde tepe yapıyor ve bu tepe ne kadar sürüyor?
- Güneşli bir günde santralin üretimi tüketimi hangi saatlerde aşıyor?
- Bataryanın hedefi fazla üretimi kaydırmak mı, kesintide kritik yükü beslemek mi, yoksa ikisi birden mi?
- Mevcut trafo ve pano, ek bir enerji akışına hazır mı?
Hedef net değilse boyut da net çıkmaz. Hedefi belirsiz bir batarya, kurulumdan sonra çoğu zaman beklenen işi yapmayan pahalı bir kalem olarak kalır. Bu yüzden önce hedef, sonra ekipman seçilir.
Batarya eklemeden önce başka hangi seçenekler var?
Her fazla üretim sorunu batarya gerektirmez. Önce daha yalın yollar değerlendirilir:
- Yük kaydırma: Esnek çalışabilen yükleri (kompresör, pompa, şarj, ısıtma) üretimin yoğun olduğu saatlere almak, ek ekipman gerektirmez.
- Panel yönlendirmesi: Çatıyı tek yöne bakan dizilimle doldurmak yerine doğu-batı kurgusu, üretimi gün içine daha yayar.
- Sistem boyutunun gözden geçirilmesi: Tüketimin çok üstünde bir santral, bataryadan önce boyut sorusunu gündeme getirir. Yıllık tüketim üst sınırı da mevzuatta tanımlı olduğundan bu hesap ayrıca yapılır.
Bu seçenekler yetersiz kalıyorsa, yani gün içindeki uyumsuzluk yük kaydırmayla kapanmıyorsa batarya ciddi bir aday olur.
Keşifte hangi bilgiler istenir?
Depolamalı bir proje değerlendirmesi için şu bilgiler iş yapılabilirliğini hızlandırır: son dönem fatura ve sayaç profili (mümkünse saatlik), mevcut trafo ve sözleşme gücü, çatı ve arazi durumu, kritik yüklerin listesi ve bataryadan beklenen sonuç. Bunlar gelince hem bataryalı hem bataryasız senaryo yan yana değerlendirilir ve karar tesisin kendi verisiyle verilir.
Başvuru süreci bataryalı projede nasıl ilerler?
Temel akış bataryasız çatı GES ile aynıdır: ön inceleme, bağlantı görüşü, proje onayı, kurulum, kabul. Batarya eklenince proje dosyasında depolama ünitesine ilişkin kısımlar ve ölçüm düzeni de yer alır. Süreç adımlarını çatı GES başvuru süreci yazımızda bulabilirsiniz. Başvuru kurgusu ve tamamlama süreleri tesisin türüne göre farklılaştığından, süreyi kesin vermek yerine keşifte netleştiriyoruz.
Sık sorulanlar
Bataryalı sistemde fazla enerjiyi şebekeye satabilir miyim? Depodan şebekeye verilen miktar için ödeme yapılmıyor; bu miktar YEKDEM'e bedelsiz katkı sayılıyor.
Batarya her GES için gerekli mi? Hayır. Tüketim profili gündüze yaslanıyorsa batarya çoğu zaman gereksiz karmaşıklık getirir.
Geri ödeme süresi ne kadar? Proje maliyeti, tüketim profili ve mevzuatın o günkü hâline göre değiştiği için sabit bir süre verilmez; teklifte hesaplanır.
Sonraki adım
Tesisinizin saatlik tüketim verisini çıkarıp bataryanın gerçekten anlamlı olup olmadığına birlikte bakabiliriz. İzmir ve Manisa'daki işletmeler için GES ve güneş enerjisi hizmetimizi inceleyin, keşif ve teklif için bize ulaşın.
